
Constructieve feedback geven en vragen
Constructieve feedback geven hoort bij effectief leiderschap. Maar effectief leiderschap betekent niet alleen dat je feedback geeft. Het betekent ook dat je feedback durft te vragen.
Als leidinggevende wil je medewerkers helpen groeien, samenwerking versterken en problemen bespreekbaar maken. Dat vraagt meer dan zeggen wat er fout loopt. Het vraagt dat je duidelijk durft zijn én blijft luisteren naar de ander.
Maar het vraagt ook iets anders: de bereidheid om naar jezelf te kijken. Hoe ervaren medewerkers jouw manier van leidinggeven? Ben je duidelijk genoeg? Geef je voldoende ruimte? Luister je echt? En wat zou je zelf anders kunnen doen? Wie feedback wil krijgen van zijn medewerkers, moet als leidinggevende bereid zijn om ook zelf feedback te ontvangen.
Leiderschap begint met luisteren. Ook naar wat anderen over jouw leiderschap vertellen.
Constructieve feedback is geen kritiek
Feedback en kritiek worden vaak door elkaar gehaald. Toch is er een belangrijk verschil.
Constructieve feedback gaat over concreet en waarneembaar gedrag. Je beschrijft wat je hebt gezien of gehoord en wat het gevolg ervan is, zonder de persoon te beoordelen.
“Tijdens de vergadering van deze morgen merkte ik dat je de drie agendapunten waarvoor jouw input nodig was, niet had voorbereid. Dat stelde me teleur, omdat ik erop reken dat iedereen voorbereid aan de vergadering deelneemt. Daardoor konden we de punten niet volledig bespreken. Hoe komt dat? Hoe kijk je hier zelf naar? Ik vraag je om voor de volgende vergadering jouw punten voor te bereiden.”
Kritiek daarentegen gaat, naast het gedrag, ook vaak over het “zijn” van de andere, met de expliciete bedoeling om zijn of haar gedrag aan te passen.
“Je bent altijd slecht voorbereid.”
Waarom constructieve feedback geven?
Constructieve feedback is smeerolie voor je team.
Wanneer je medewerkers op een duidelijke en respectvolle manier feedback geeft, weet iedereen beter waar hij of zij aan toe is. Je spreekt verwachtingen uit, versterkt gewenst gedrag en voorkomt dat kleine problemen groter worden.
Feedback helpt je om:
- Verwachtingen en afspraken duidelijk te maken;
- Gewenst gedrag te versterken;
- Problemen vroegtijdig bespreekbaar te maken;
- Medewerkers te ondersteunen in hun ontwikkeling;
- Samenwerking en vertrouwen te versterken;
- Moeilijke situaties niet onnodig te laten escaleren;
- Beter te begrijpen wat er bij medewerkers speelt.
Hoe constructieve feedback geven?
Ik gebruik het SOGGRA-model (wegens iets uitgebreider en effectiever dan het klassieke 4G-model). SOGGRA staat daarbij voor:
- Situatie
Wanneer en waar deed de situatie zich voor? - Observatie
Welk concreet gedrag heb je gezien of gehoord? - Gevoel
Wat deed dit met jou? - Gevolg
Welke impact had het gedrag op jou, het team, de samenwerking of het resultaat? - Reactie
Geef de ander ruimte om te reageren. Hoe kijkt hij of zij naar de situatie? - Actie
Zoek samen naar oplossingen en maak concrete afspraken.
In dit model moet je expliciet vragen naar een reactie/ feedback (R) van je gesprekspartner. Door de ander uit te nodigen om te reageren, krijg je zicht op zijn of haar perspectief. Misschien klopt jouw beeld. Misschien ontdek je nieuwe informatie.Dit vermijdt misverstanden en toont respect naar de gesprekspartner toe. Dit kan alleen maar bevorderlijk zijn om over gaan naar Actie.
“Je was vanmorgen al voor de derde keer te laat in 2 weken tijd. Ik maak me zorgen, omdat ik je ken als een punctueel iemand. Hierdoor hebben de andere medewerkers telkens moeten wachten op jouw input. Wat scheelt er? Hoe komt dat? Vertel eens. Ik vraag je om mij volgende keer zo snel mogelijk te verwittigen.”
Durf jij als leidinggevende feedback te vragen?
Feedback vragen is je kwetsbaar opstellen. Het is een krachtig instrument voor effectief leiderschap. Geen teken van onzekerheid
Wanneer medewerkers merken dat hun leidinggevende oprecht wil weten hoe zij zijn manier van leidinggeven ervaren, ontstaat ruimte voor openheid en vertrouwen. Je blinde vlek wordt kleiner en je krijgt informatie die je anders misschien nooit zou horen.
Het is een teken dat je bereid bent om te leren.
“Als CEO is het verleidelijk om jezelf steeds als super te beschouwen. Omring je met mensen die je durven te zeggen dat je onzin uitkraamt.” (Hans Bourlon, CEO Studio 100)
Feedback als onderdeel van je leiderschap
Feedback is bij voorkeur een gewoon onderdeel worden van je dagelijkse manier van leidinggeven. Een korte vraag na een gesprek, even stilstaan na een moeilijke situatie, een medewerker vragen hoe hij jouw aanpak heeft ervaren. Maar ook: een schouderklop of een compliment.
Zo ontstaat een feedbackcultuur, waar er vertrouwen, respect en constructieve samenwerking is.
De opleiding constructieve feedback
Feedback geven hoort bij effectief leiderschap. Maar effectief leiderschap betekent niet alleen dat je feedback durft te geven. Het betekent ook dat je feedback durft te vragen.
In deze opleiding leren leidinggevenden hoe ze feedback op een duidelijke, respectvolle en constructieve manier kunnen geven en ontvangen én hoe ze medewerkers kunnen uitnodigen om zelf feedback te geven. Want wie wil dat medewerkers open communiceren, moet als leidinggevende bereid zijn om ook zelf te luisteren.
| Praktische details | |
| Duur | 2 dagen van 6 uur |
| Locatie | Incompany (bij jou of op locatie) |
| Voor wie | Leidinggevenden en toekomstige leidinggevenden |
| Vorm | Theoretische inzichten, groeps- en zelfreflectie, concrete eigen cases en rollenspellen |
Inhoud
- Wat is constructieve feedback?
- Feedback versus kritiek
- Feiten, interpretaties en oordelen
- Ladder van gevolgtrekking
- Waarom we zo snel van observatie naar interpretatie gaan
- Waarom constructieve feedback?
- Feedback geven
Actief Luisteren
SOGGRA-methode
- Feedback vragen en omgaan met feedback
- Omgaan met weerstand
Assertieve houding
LEO-techniek (Luisteren, Empathie en Oplossen)
Hoe werken we?
De theorie wordt voortdurend gekoppeld aan de praktijk. Deelnemers brengen eigen situaties en concrete cases mee. We bespreken die samen en oefenen met realistische situaties via rollenspellen.
Daarbij werken we onder andere aan:
- feedback geven op een duidelijke en constructieve manier;
- feedback durven vragen als leidinggevende;
- actief luisteren naar de ander én naar de feedback die je zelf krijgt;
- feedback ontvangen zonder meteen in de verdediging te gaan;
- omgaan met weerstand en moeilijke reacties;
- feedbackgesprekken voeren met behulp van de SOGGRA-methode;
- de geleerde technieken vertalen naar situaties uit de eigen dagelijkse praktijk.
Wil je ontdekken wat jouw volgende stap kan zijn?
Wil je feedback makkelijker bespreekbaar maken binnen je team, feedback durven vragen als leidinggevende of beter leren omgaan met gekregen feedback? Ik luister naar je verhaal en denk graag met je mee over wat het beste aansluit bij jouw situatie.